Cannabisregulering in de Verenigde Staten, modellen en effecten op het terrein van de volksgezondheid.


In dit Trimbos-rapport in opdracht van het Ministerie van VWS worden de kenmerken van het beleid rond de productie, transport, verkoop, bezit en gebruik van recreatieve cannabis in de staten Colorado, Washington State, Oregon en Alaska geïnventariseerd. In deze staten was al medische marihuana toegestaan na een referendum overigens, alleen is er anders dan in Nederland geen toezicht op de kwaliteit van medische marihuana.
Het rapport is met name gebaseerd op 31 artikelen; beleidsdocumenten en wetenschappelijke literatuur. Onder meer wordt in kaart gebracht wat bekend is over de ontwikkelingen op de gezondheidsindicatoren prevalentie van gebruik, verslaving, ongevallen en acute incidenten in de staten die vanaf 2012 en erna cannabisregulering hebben doorgevoerd.
De cannabisreguleringswetten in de vier Amerikaanse staten leggen het primaat van het reguleringsproces niet bij de volksgezondheid, maar is de primaire motivatie om cannabis te reguleren gelegen in het beter kunnen inzetten van de beperkte financiële middelen bij het oplossen van gewelds- en vermogensdelicten, middelen die zelfs nog aangevuld kunnen worden met belastingopbrengsten uit de verkoop van legale cannabis. Daarnaast wordt er een beroep gedaan op de individuele vrijheid. Deze historische omslag heeft niet als expliciet doel de volksgezondheid te verbeteren, maar de wetgevers zijn zich wel bewust van de mogelijke gezondheidsrisico’s en willen deze zoveel mogelijk beperken. Deze wettelijke kaders in de VS verschillen van die in Nederland, waar het cannabisbeleid veel meer door de rijksoverheid, het Openbaar Ministerie en de gemeentes vorm wordt gegeven en de bescherming van de gezondheid van gebruikers en het bestrijden van de overlast en de georganiseerde misdaad prioriteit heeft. De federale Amerikaanse overheid laat staten waar cannabis gereguleerd is voor recreatief gebruik vooralsnog ongemoeid, zolang deze staten maatregelen treffen tegen de export van cannabis naar andere staten, de verkoop aan minderjarigen en het verdienen aan cannabis door de georganiseerde misdaad.


De verkoop van cannabisproducten (rookwaren & eadibles) via een webwinkel is niet toegestaan, wel kan een dispensary een eigen website met aangeboden producten weergeven. Een cannabiswinkeleigenaar mag open tussen 8 uur s’ochtends tot middernacht, waarbij een ounce (28,35 gram) per dag maximaal aan een ingezetene boven de 21 en ¼ ounce (7 gram) aan een niet-ingezetene boven de 21 verkocht mag worden en betaald daarbij 28% belasting over zijn omzet. Een ‘cannapreneur’ mag cannabis(producten) zelf transporteren naar diens winkel of een officiële cannabisvervoerder inschakelen. Een vervoerder van cannabis(producten) dient een transportvergunning te hebben en dient lokaal aangevraagd te worden. Het transport is aan specifieke regels gebonden zoals het in bezit hebben van een vrachtbrief, gegenereerd door het Inventory Tracking System, die aangeeft van welke teler of testfaciliteit de cannabis afkomstig is en betreft ook de route die daarbij gereden dient te worden. Iedere verandering in route dient vooraf aangevraagd en goedgekeurd te worden. De staat Colorado staat vervoer op de openbare weg toe, maar de vervoerder dient ervoor te waken geen lokale cannabisverordeningen van steden, gemeenten en provincies te overtreden. Reclame, co-branding, sponsoring van evenementen en verpakkingen zijn ook aan regels gebonden en recreatieve en medicinale cannabis dient voorzien te zijn van een THC-symbool en een Colorado marihuana retail-label, ook dient de hoeveelheid (mg/g) aangegeven te zijn. Washington state en Oregon hebben eigen waarschuwings-labels en zijn dus niet uniform.


Ook is er in de Verenigde Staten beleid voor thuisteelt voor eigen gebruik ontwikkeld: Ingezetenen van Colorado van 21 jaar en ouder bijvoorbeeld mogen maximaal 6 planten per persoon telen, waarvan er niet meer dan 3 tegelijkertijd in bloei staan. Maximaal 12 planten zijn toegestaan per woning, ongeacht het aantal inwonende volwassenen. Cannabisplanten moeten in een afgesloten ruimte of gebied gehouden worden. Het is illegaal om butaan, propaan, ether of alcohol te gebruiken voor het produceren van hasjolie. Het is wel toegestaan om hasjolie te maken via de ‘dry ice’ CO2 of de ijswater-methode. De verkoop van thuis geteelde cannabis is niet toegestaan.


De regulering van cannabis lijkt op hoe de productie en de verkoop van alcoholische dranken in de VS is geregeld. Hiermee lijkt cannabis een gewoon consumentenproduct te worden. Voor de teelt en de verkoop kunnen bij de overheid licenties worden aangevraagd. Lokale overheden hoeven niet toe te staan dat er cannabis op hun gebied wordt geteeld of verkocht.
In het algemeen stellen de Trimbos-auteurs dat het nog te vroeg is om harde conclusies te trekken over de gezondheidseffecten van de invoering van het recreatief cannabisbeleid.


Reflectie - Door de pragmatische en economische aanpak van de cannabisregulering in de VS kan het Trimbos die normaliter gericht is op preventie van problematisch cannabisgebruik en verslaving eigenlijk niet goed uit de voeten met de op de volksgezondsheidseffecten gerichte onderzoeksvragen, vandaar ook de opmerking dat het te vroeg is om conclusies te trekken. Mogelijk dat bij een volgende monitor van internationale ontwikkelingen op het gebied van cannabisregulering ook naar Canada gekeken zal worden, waar in juli 2018 per provincie ook reguleringsbeleid ingevoerd gaat worden.

Trimbos, 13-06-2017
 https://www.trimbos.nl/actueel/nieuws/bericht/?bericht=2435