Monitor ontwikkelingen coffeeshopbeleid 2016


In opdracht van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC) van het ministerie van Veiligheid en Justitie heeft onderzoeks- en adviesbureau INTRAVAL de derde meting over 2016 verricht van de monitor over de ontwikkelingen in het coffeeshopbeleid. Met deze monitor die ook al in 2014 en 2015 werd gedaan, worden de ontwikkelingen gevolgd betreft coffeeshop- en softdrugstoerisme, softdrugs-gerelateerde overlast, dealen en drugsrunnen en de verkoop van cannabis aan gebruikers buiten de coffeeshop. Daartoe is er een steekproef genomen bij 31 coffeeshop-gemeenten onder 11 onderzoeksregio’s verspreid over Nederland.


De softdrugs-gerelateerde overlast rond coffeeshops is in de meeste gemeenten beperkt. In 27 van de 31 gemeenten geven experts aan dat er geen of weinig sprake van coffeeshopoverlast is. In 4 gemeenten waar wel overlast voorkomt, omschrijven de experts deze als ‘matig’. De matige overlast in de 4 gemeenten bestaat uit het hangen en handelen in drugs in de omgeving van de coffeeshops en het lastig vallen van voorbijgangers. Gemeenten met veel tot ernstige overlast van coffeeshops zijn er in 2016 niet. Ook blijkt dat de overlast rond coffeeshops jaar op jaar afneemt, terwijl burgers vaker melding lijken te maken van overlast van drugs en/of alcohol. De toename van overlastmeldingen in combinatie met de afname van overlast rond coffeeshops kan samenhangen met een verschuiving van de straathandel naar andere locaties.


Op basis van de antwoorden van experts kan worden geconcludeerd dat als niet- ingezetenen de coffeeshops mogen bezoeken (coffeeshoptoerisme), de verkoop aan niet-ingezetenen op straat (softdrugstoerisme) daalt. Tegelijkertijd is zowel het coffeeshop- als het softdrugstoerisme afgenomen in zuidelijke gemeenten waar niet- ingezetenen door handhaving van het Ingezetenencriterium (I-criterium) uit coffeeshops worden geweerd.


Reflectie - Een conclusie die door de onderzoekers curieus genoeg niet wordt getrokken is dat het afschaffen van de handhaving op het ingezeten-criterium de daling van het softdrugstoerisme en straathandel verder zal doen toenemen. In plaats van de aanbeveling te doen om via een verdiepingsstudie de toename van overlast, straathandel en softdrugstoerisme nader te onderzoeken zou het veel interessanter zijn om te zien welk effect het afschaffen van het Ingezetenen criterium heeft op het aantal en soort overlastmeldingen.

Intraval, juli 2017  http://www.intraval.nl/nl/b/b156.html